Peke atu ki te ihirangi matua

NCEA Te Ao Māori Course Outline

Kei roto i tēnei Whakarāpopototanga Akoranga he kaupapa whakaako mō te tau kotahi, ā, kua hangaia hei whakarato i ngā wheako maha ki ngā ākonga ki ngā ariā me ngā uara ahurea Māori. Ka arotahi tēnei akoranga ki te whakawhanake i ngā pūkenga ahurea-maha o ngā ākonga me tō rātou mārama ki ngā uara matua o te ahurea Māori me ngā mātāpono Māori, me tō rātou mōhio ki te hononga i waenga i te reo, te ahurea me te tuakiri. Ka mārama ngā ākonga ki te tūranga nui o te ao Māori me te reo i Aotearoa o ēnei rā.

Ngā Whakaaro Nui i roto i te Ao Māori

Hei whatu i roto i tēnei whakarāpopototanga o te akoranga.

NGĀ WHAKAARO NUI Te ao Māori

He kupu whakataki tēnei ki te ao Māori. E whakaatu ana tēnei akoranga i tētahi tirohanga Māori mō te āhua o tā tātou tirohanga ki te ao, e tuku ana i ngā māramatanga ki ngā kaupapa e kōrerohia pinepinetia ana, ā, e whai tonu ana ki te hanga i te oranga o nāianei i Aotearoa.

WHAKAARO NUI Te tirohanga o te ao

Kei roto i ēnei ko ngā āhuatanga o te tirohanga ao me te ao tūroa, ngā tikanga me ngā uara, te mātauranga Māori, te reo Māori, me ngā mahi toi. Mā tēnei ka taea e ā mātou ākonga matua te whai wāhi atu ki Te Ao Māori.

Ngā Ara

Te Reo Māori me te Whakawhitiwhiti Kōrero: Te whakamātautau i ngā whakawhitiwhiti kōrero ā-waha, ā-tuhi, me ā-kanohi, te hanga kupu matua, ngā hanganga rerenga kōrero, me ngā tauira reo.

Ngā Pūkenga Matua: Te whakawhanake i te whakahaere-ā-tangata, te kaiārahi, te whakaaro auaha/arohaehae, me ngā pūkenga whanaungatanga e hono ana ki te tuakiri whaiaro me te taiao.

Ngā Pūkenga Ahurea me te Angitu: Te hono atu ki te hapori i tua atu i te akomanga hei ako mai i ngā tauira o te angitu Māori me te whakahōhonu ake i ngā hononga taonga tuku iho whaiaro.

Nga Tohunga Matua
i Te Ao Māori

Hei whatu i roto i tēnei whakarāpopototanga o te akoranga.
  • Ka whakawhanakehia e ngā ākonga ngā pūkenga whakahaere-ā-iwi me ngā rautaki e āhei ai rātou ki te mōhio āhea rātou e ārahi, e whai rānei, me te āhea me pēhea hoki te mahi takitahi, mahi tahi rānei hei painga mō te ao Māori.
  • Ka whakamahia e ngā ākonga te whakaaro auaha me te whakaaro arohaehae, tae atu ki ngā tukanga hinengaro-whakaaro hei mārama ki ngā mōhiotanga, ngā wheako me ngā ariā hei whakahihiko i a rātou kia noho hei ākonga mō ā rātou ake oranga.
  • Mā te ako tahi i ngā tikanga Māori, ka whakapakari ake ngā ākonga i ō rātou ake tuakiri, ā, ka waiho hei tūāpapa pakari mō rātou ki te waihanga me te poipoi i ngā whanaungatanga ki ētahi atu me te taiao.
  • Mā ngā whakaaro, ngā uara me ngā waiaro e whakawhanakehia ana i te tirohanga ao Māori, ka taea e ngā ākonga te whai māia ki te ahurea, te matatau hoki ki te whai wāhi atu ki te Ao Māori me te whakaora i te ahurea i roto i ō rātou hapori.

NGĀ TOHU WHARE MBAS 2026

I whakahoutia i te 5 o Poutū-te-rangi 2026

Buffalo 2238

74/100

Tainui 2084

69/100

Mercury 2265

76/100

Matawhaorua 1624

59/100